Serveerplank van hout kiezen: acacia, olijfhout of bamboe
Keukenaccessoires

Serveerplank van hout kiezen: acacia, olijfhout of bamboe

Foto: jamesonf · CC BY 2.0 · Flickr

Welke houtsoort kiest u voor een serveerplank

Voor dagelijks gebruik is acacia doorgaans de meest praktische keuze: het hout is hard en dicht, neemt weinig vocht op en is minder gevoelig voor geurtjes dan zachtere houtsoorten. Acaciahout is bovendien erg stabiel, waardoor het minder snel kromtrekt dan sommige andere houtsoorten die aan temperatuur- en vochtwisselingen worden blootgesteld.

Olijfhout heeft een uitgesproken tekening met lichte en donkere banen die van plank tot plank verschilt, waardoor elk exemplaar een uniek beeld heeft. Het hout is olierijk, wat het van nature wat vlekbestendiger maakt, en behoorlijk hard, al kan de kleur na verloop van tijd licht veranderen door blootstelling aan licht.

Bamboe is strikt genomen geen hout maar een snelgroeiend gras. Het oogt strak en licht van kleur, is een verantwoorde keuze qua grondstof omdat het snel aangroeit, maar is minder geschikt als u er direct op wilt snijden: de harde, vezelige structuur laat sneller kerven en krasjes zien dan acacia of olijfhout.

Serveren of ook snijden

De keuze hangt sterk af van hoe u de plank in de praktijk gebruikt. Dient de plank vooral als borrelplank voor kaas, vleeswaren en crackers, dan telt vooral de uitstraling en is de keuze tussen acacia, olijfhout of bamboe grotendeels een kwestie van smaak. Gebruikt u de plank ook regelmatig om op te snijden, dan is een dichte houtsoort als acacia of olijfhout duurzamer: het mes maakt minder diepe kerven, waardoor er minder ruimte ontstaat waar bacteriën zich kunnen ophopen. Voor intensief snijwerk gebruiken veel huishoudens daarom een aparte, dikkere snijplank en bewaren ze de fraaiere serveerplank specifiek voor presentatie.

Vorm en formaat

Een rechthoekige plank van 30 tot 45 centimeter leent zich goed voor een volledige borrelplank met meerdere componenten zoals kaas, vleeswaren, noten en fruit naast elkaar. Een rond model van 25 tot 30 centimeter is praktischer voor een kleinere tafel of als bijzetplank naast een fruitschaal.

Let bij een plank met handvat of uitsparing ook op de dikte: een dunnere plank onder de 1,5 centimeter is lichter om te dragen en makkelijker op te bergen, maar buigt eerder een klein beetje door bij een zware belading met veel zware kazen of schalen. Een dikkere plank vanaf 2 centimeter oogt steviger en robuuster, maar weegt meer en vraagt meer opbergruimte.

Onderhoud: zo blijft de plank mooi

Reinig de plank na gebruik met lauw water en een mild afwasmiddel en droog hem direct af met een doek; laat hem daarna rechtop drogen, bijvoorbeeld tegen een droogrek, zodat het hout niet aan één kant langdurig vocht blijft vasthouden. Voed het hout regelmatig — bij dagelijks gebruik ongeveer een keer per maand, bij incidenteel gebruik enkele keren per jaar — met een voedselveilige onderhoudsolie, zoals minerale olie of een specifieke plankolie. Breng de olie met een schone doek aan, laat een kwartier intrekken en wrijf de overtollige olie weg met een tweede doek. Zonder deze verzorging droogt het hout geleidelijk uit en ontstaan er haarscheurtjes, vooral rond de randen waar het hout het dunst is.

Wat u beter kunt vermijden

  • De plank in de vaatwasser zetten: de combinatie van hitte en langdurig vocht laat het hout kromtrekken of zelfs splijten.
  • De plank laten weken in een gootsteen vol water, ook niet voor het losweken van vastgekoekte etensresten.
  • Sterk geurende etenswaren, zoals rauwe vis of knoflook, langdurig op onbehandeld hout laten liggen zonder de plank daarna direct grondig te reinigen.

Serveerplank stylen

Een houten plank oogt vanzelf al warm, dus houd de opmaak van wat erop ligt liever rustig: wissel kleur en textuur af tussen de verschillende onderdelen, maar laat ook bewust lege ruimte over zodat het geheel niet vol en overladen aanvoelt. Combineer de plank met een kleine kom voor dips, olijven of noten en leg onderzetters klaar zodat de tafel zelf niet rechtstreeks in aanraking komt met vochtige glazen naast de plank.

Veelgestelde vragen

Mag een houten serveerplank in de vaatwasser?
Nee. De combinatie van hitte en langdurig water laat het hout uitzetten, kromtrekken en op termijn scheuren. Was de plank met de hand af en droog hem direct.
Hoe vaak moet u de plank oliën?
Bij regelmatig gebruik ongeveer eens per maand, bij incidenteel gebruik enkele keren per jaar. Merkt u dat het hout er dof of droog uitziet, dan is dat een teken dat een nieuwe laag olie nodig is.